Polskie zamki
Aktualizacja 2025-12-27

Zamek w Golczewie

 (Golczewo • Gülzow) 

Legendy
Wzmianki
blankWycieczki (Musisz być zalogowany/a)blanktlo

Nazwy podobne do Golczewo • Gülzow:    Gola ·


p ierwszą warownią w Golczewie był zamek rycerski, który istniał już w XIII wieku. Do 1304 roku należał do rycerzy Ekharda i Wulfekina Smelling. Zamek składał się wówczas z murowanego, prostokątnego domu mieszkalnego, usytuowanego we wschodniej części kopca, otoczonego ziemnymi umocnieniami. Całość zajmowała obszerny kopiec na przesmyku między jeziorami. Budynek miał prawdopodobnie plan prostokąta o wymiarach około 20x9m.
W 1304 roku zamek został zakupiony przez biskupa kamieńskiego Henryka Wachholza, który zapewne dokonał niewielkich przebudów. W roku 1331 kolejną ratę wpłacił jego następca Fryderyk v. Eickstedt. W 1363 roku zamek golczewski został zastawiony kapitule katedralnej. Następnie, w 1385 roku, biskup Filip von Rehberg przekazał go archidiakonowi Filipowi von Helpte z Uznamia.
W 1402 roku zamek stał się własnością rodziny Flemmingów, którzy przejęli go za zrzeczenie się długu. 
Zamek w Golczewie
Plan sytuacyjny zamku według Zbigniewa Radackiego [źródło]
W 1406 roku Flemmingowie sprzedali zamek księciu Bogusławowi VIII. Nowy właściciel rozebrał budynek mieszkalny do piwnic oraz podwyższył kopiec i powiększył jego wymiary do wielkości 40x40m.
Za panowania Bogusława VIII zamek został gruntownie przebudowany, zajmując obszar zbliżony do kwadratu. Wzdłuż południowego muru obwodowego stanął nowy budynek mieszkalny, zwany ""domem rycerskim"", o wymiarach około 25x12m. W narożniku południowo-wschodnim włączono do obwodu murów wysoką wieżę. Wieża miała siedem kondygnacji. U samej podstawy wieża zbudowana była z kamienia (cokół na rzucie 8,5x9m), a wyżej murowana z cegły. Do wysokości murów obronnych wieża miała plan kwadratu, wyżej przechodziła w formę okrągłą. Poniżej poziomu dziedzińca znajdował się loch więzienny, dostępny przez otwór w sklepieniu. Wejście do wieży umieszczono na wysokości około 6 metrów, dostępne z ganku obronnego na murach. Wjazd do zamku prowadził od północy przez leżące poniżej podzamcze.
W 1436 roku zamek ponownie przejęli biskupi kamieńscy, zastawiając go w roku 1450 rycerskiej rodzinie Ebersteinów. W 1500 roku zamek powrócił w posiadanie kapituły. Po sekularyzacji dóbr kościelnych w 1534 roku zamek stał się własnością książęcą. W 1637 roku na zamku zamieszkał ostatni protestancki biskup kamieński Ernest Bogusław de Croy.
Użytkowany do 1684 roku, kiedy to przeszedł w posiadanie Brandenburgii, a władze Golczewa zarządzały nim. Dokument z tego okresu opisuje czworoboczny dziedziniec zamkowy otoczony solidnym murem, z budynkiem 
Zamek w Golczewie
Przekrój wieży zamkowej według Zbigniewa Radackiego [źródło]
bramnym o konstrukcji ryglowej od strony północnej, broniącym dostępu od mostu nad fosą. Pośrodku dziedzińca znajdowała się studnia.
W XVIII wieku na zamku wzniesiono zabudowania gospodarcze, w tym browar i piekarnię. W 1812 roku nastąpiła rozbiórka zamkowych murów. Do 1812 roku z zamku po kolejnych rozbiórkach pozostała już tylko wieża i nikłe fragmenty murów obwodowych.
Ocalała wieża zamkowa była dwukrotnie remontowana. Blanki zostały wykonane w 1895 roku, a ostrołukowy hełm w 1929 roku. Prace rekonstrukcyjne zwieńczenia wieży odbiegają od jej pierwotnego wyglądu. W latach 70. XX wieku przeprowadzono badania archeologiczne, które pozwoliły poznać fazy budowlane zamku oraz odkryć pod powierzchnią dziedzińca mury pierwszej XIII-wiecznej zabudowy. Obecnie wieża jest udostępniona zwiedzającym, a na jej szczycie znajduje się punkt widokowy. Wieża stoi na wysokim kopcu otoczonym fosą.





Pokaż na mapie



Serwis wykorzystuje technologi? cookie w celu uprzyjemnienia u?ytkowania.